Visserstruien


Twee Scheveningse en twee Urker vissers (zittend), gekleed in de voor hun plaats typerende truien.

Henriëtte van der Klift-Tellegen deed uitgebreid onderzoek naar de Nederlandse visserstrui en in 1983 verscheen het resultaat van haar speurtocht in het boek Nederlandse visserstruien met breipatronen. Henriëtte schrijft in de inleiding: ‘… Niet voor niets werd de visserij de “moeder van de zeevaart” genoemd. Ons land was ook eens beroemd om zijn breiwerk, dus waarom niet vanwege zijn visserstruien? De eerste reactie van mensen die ik over dit onderwerp sprak was verbaasd: “Speciale Nederlandse visserstruien, nee daar heb ik nooit van gehoord.” Ook de mensen in de vissersplaatsen waren niet overtuigd van de bijzondere waarde van hun truiendracht: “Speciale visserstruien, nee, die hebben wij niet. Wij hadden van die gewone die op het dorp gemaakt werden.” Al deze negatieve reacties maakten mij een beetje wrevelig. Waarom zouden deze truien niet bijzonder kunnen zijn, waarom moet alles wat mooi gevonden wordt altijd afkomstig zijn uit het buitenland? De idee was geboren en het onderzoek kon beginnen. Drie jaar lang zwierf ik door Nederland, van Moddergat tot Vlissingen en sprak met tientallen mensen. Op hun gezichten las ik allereerst verbazing over mijn vraag, maar daarna ontwakende belangstelling. Foto na foto kreeg ik in handen met daarop vissers in de meest prachtige truien. Heel veel vissersplaatsen bleken een eigen trui gehad te hebben. … Na verder onderzoek bleek ook dat nergens patronen opgeschreven waren; de vrouwen vertelden dat zij het “gewoon” van hun moeder hadden geleerd. De motieven en patronen werden van elkaar overgenomen en precies, of met eigen variaties, nagebreid.’

Anno 2012 is er opnieuw belangstelling voor de visserstrui. September 2013 zal een nieuwe publicatie verschijnen over deze speciale truien. Hier kun je er alles over lezen en op de website van het Visserij & Vlaardings Museum kun je het patroon van de Vlaardingse visserstrui downloaden.

20 reacties op “Visserstruien

  1. Heerlijk stuk Berthi! Vriendin Anja en ondergetekende zijn – sinds enige tijd – speciaal op zoek naar de Zeeuwse visserstruien! Want niet alleen Arnemuiden, maar ook die zeven andere vissersdorpen op de verschillende eilanden zouden een eigen trui moeten hebben gehad.. denkt men! Of dat ook echt zo was, zal veel en gedegen onderzoek moeten uitwijzen.. Mocht iemand nog specifieke foto’s of info hebben over de Zeeuwse visserstruien, dan horen we dat graag!! Een uitgebreid logje volgt binnenkort bij Lupineke! Groetjes!!

  2. Ik hoop dat in deze nieuwe uitgave ook de Harlinger visserstrui wordt opgenomen! (De lappenmand eigenaresse Annie (voorheen Koornstra), heeft een aantal jaren geleden een wedstrijd voor het ontwerpen van deze visserstrui uitgeschreven en dat heeft toen een leuke trui opgeleverd.

  3. Bij Jeanet Jaffari van Blij dat ik brei in Arnemuiden komt een dezer dagen de Arnemuidse visserstrui in de winkel te koop. (allerlei kleuren)
    Maar je kunt ook het patroon bij haar aanvragen.
    Op haar weblog staan ook veel foto’s van de Arnemuidse Klederdracht en een poosje geleden is er een hele foto sessie geweest waar de Arnemuidse trui door stoere kerels op motoren werden geshowd.
    Op de Creadoe in Utrecht waar Jeanet de prijs van Beste blogster kreeg liep ze zelf rond in een ROZE EXEMPLAAR van deze trui…kijk op waar weblog archief !

  4. Wat leuk!!! Het boek van Henriette van der Klift-Tellegen heb ik een paar keer van de bibliotheek in Haarlem geleend. Het is niet meer te krijgen. Ik zie uit naar het nieuwe boek.

  5. Hoi Berthi,
    Wat leuk om hier over de visserstruien te lezen. Binnen enkele weken zijn inderdaad de Arnemuidse visserstruien bij ons verkrijgbaar. In het voorjaar hebben wij een fotoreportage gemaakt van de truien in traditionele en nieuwe kleuren en de reacties waren zo positief dat we de truien in productie hebben genomen. Allereerst in traditioneel donkerblauw, de kleuren komen waarschijnlijk later. Ik kijk heel erg uit naar het boek, het enthousiasme van de schrijfster is erg aanstekelijk. Sinds de fotoreportage worden de truien in ons dorp weer vaak gebreid, want ook de jongere generatie is erg enthousiast over de trui.

    Je kunt hier de een van de links vinden over de visserstrui: http://blij-dat-ik-brei.blogspot.nl/2012/08/visserstrui.html
    Hartelijke groet,
    Jeanet Jaffari

  6. Ooit heb ik in een trui een godsoog gebreid, weet niet meer hoe lang geleden dat was, Er is me destijds ook verteld dat de verdronken vissers, natuurlijk zonder hun ID bij zich te heb ben, herkenbaar waren aan de trui motieven en de verschillen de oorbellen, de opbrengst van de oorbel was voor de kosten van een begrafenis. In hoeverre dit juist is weet ik niet. Oud verhaal van ……. mens Fijne dag Basje

  7. Leuk stukje! Ik had de mazzel vorig jaar het boek van Henriette van der Klift-Tellegen op te kop te tikken op de Noordermarkt in Amsterdam. Ben heel benieuwd naar het nieuwe boek

  8. Ik heb het boek Nederlandse Visserstruien vorige week nog cadeau gekregen van vriendin Lies. Die kwam het nog ergens goedkoop tegen. Soms duiken ze nog op.

    En ik ben er heel blij mee. Zo lief van haar.De plaats van mijn schoonmoeder staat er ook in zo leuk.

  9. Er is een Nederlandse sokkenontwerpster die zich laat inspireren door de patronen uit het boek van Henriëtte van der Klift-Tellegen. Die sokpatronen zijn via Ravelry gratis te downoaden. Dit http://www.erkenraadje.blogspot.nl/ is haar website. Op Ravelry vind je haar als erkenraadje.
    Enkele sokpatronen zijn: Scheveningen, Noordwijk, Spakenburg, Katwijk, Maassluis, Arnemuiden(Erremuse). Niet alle patronen zijn direct uit het boek genomen, ook andere bronnen dienden als haar inspiratie. Zelfs in de internationale groep SockKnittersAnonymous zijn haar ontwerpen al gebruikt.

  10. Hoi Janet,
    Geweldig om te lezen/te horen dat de visserstrui weer zo geliefd is, zowel bij jonge als oudere mensen. Op deze manier houden wij ons cultureel erfgoed in leven! En dat is o zo belangrijk! Heel fijn dus dat jij de Arnemuidse visserstrui onder de aandacht brengt!

    @Basje, overlevingsverhalen zijn ontzettend belangrijk! Ik hoor ze graag!

    @Elsbeth, af en toe duikt het boek van Henriëtte van der Klift op. Jaren geleden vond ik zelf een exemplaar op een boekenmarkt. Alleen al voor de oude foto’s is het een prachtige uitgave.

    @José, Lies heeft een oog voor dit soort fraaie vondsten en weet er altijd weer iemand een groot plezier mee te doen!

    @Mieke S, prachtige manier om ons cultureel erfgoed door te geven!

  11. Ter aanvulling: De visserstruien hebben ook een eigen Facebook pagina, voor wie Facebook heeft en op de hoogte wil worden gehouden, hier kun je ook je eigen vorderingen met het breien van een visserstrui bijhouden. (Als vissersdochter en zus van drie vissers zou ik hier ook een bijdrage aan moeten leveren maar het ontbreekt me nu aan tijd, ik houd het wel in gedachten!) Ik hoop dat hierdoor weer een hele nieuwe generatie visserstruien ontstaat!

  12. @Elza, ben van oorsprong Harlingse net als jij (ben jij de moeder van Christy?).
    Ik hoop dat er nog meer truien ontdekt worden, heb het in onze familiegroep van Facebook gezet als oproep dus wie weet.

  13. Het hangt in de lucht, ook hier zijn wij op zoek naar Zoutkamper visserstruien.

  14. @Elma, het hangt meer in de lucht dan ik vermoedde, maar dat komt waarschijnlijk doordat ik intensief met de merklappen bezig ben.

    Ik hoop dat er veel ‘nieuwe’ visserstruien tevoorschijn komen. Het is tenslotte een bijzondere Nederlandse geschiedenis die niet verloren mag gaan.

  15. Vanavond werd ik bebeld over de Zoutkampervissrestrui.Berthi had hier een item over.Daar ik 2 weken geen pc had,heb ik dit gemist.
    Heb in 1983 het boek gekocht,als vrouw van een garnalenvisser wou ik een Zoutkamper trui voor mijn man breien.Maar helaas,die stond er niet in.Dus toen op zoek gegaan bij de oudste vissersvrouwen,die toen nog leefden.Ook in het bejaarden huis heb ik een rondje gedaan.
    Met de verhalen en een oude foto heb ik toen een Zoutkampervisserstrui voor mijn man gebreid.De foto + de verhalen heb ik naar de Schrijfster Henriette van der Klift gestuurd.Kreeg de foto keurig met een briefje terug,
    Dit zelfde verhaal heb ik aan Stella Ruhe verteld en een schema aan haar op gestuurd,maar helaas geen reactie terug gekregen.

  16. @Truus, wat ontzettend jammer om dit te horen. Ik hoop dat je alsnog een positief bericht krijgt van Stella Ruhe zodat iedereen de Zoutkampervisserstrui kan bewonderen in het nieuwe boek.

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *