Breimachine

Iedere donderdagochtend lees ik graag de rubriek Aarsman collectie in de Volkskrant en eens in de twee weken Aarsman’s blik in de Esta. Hans Aarsman vertelt zijn verhaal aan de hand van de afgebeelde foto. In Esta 23 staat een prachtige foto die de handwerksters zal aanspreken. Het gaat om een breimachine uit 1970. Plaats en fotograaf is onbekend.



Hans Aarsman: ‘Een gehaakte lampenkamp, een boeket droogbloemen, een salontafel uit Oisterwijk en een dodelijk grijze muur. Waar zijn we? In mijn jeugd. De tijd dat ik mijn handen mocht ophouden zodat mijn moeder bolletjes wol om ze heen kon winden zodat er – ja, waarom was dat eigenlijk nodig? Recht, averecht, meerderen, afkanten. Ik heb me zelf weleens aan het breien gewaagd, omdat het er zo meditatief uitzag. Mijn moeder wilde het niet voordoen, breien was niets voor mannen. Uiteindelijk heb ik mijn oudste zus Annemiek zover gekregen. Ondanks haar aanwijzingen was de sjaal die ik heb weten te fabriceren zo strak gebreid dat ik hem niet om mijn nek kon buigen. En toen verscheen thuis opeens de breimachine. Een motor met razendsnel bewegende naalden had ik me voorgesteld, niet dit toetsenbord van een piano. Het geluid dat eruit kwam was een geruststellend roetsen. Met elk heen-en-weer halen van de greep kwam er een millimeter breiwerk bij. Achter in de kamer moeten ze nog aan het idee wennen. De lampenkamp is gehaakt, het halve gordijntje ook, allemaal katoen. Nu komt er iets van wol. Het eerste wollen kledingstuk in dit huis, zelf gebreid door moeder. Een mouw of een beenwarmer. Wie zal de gelukkige zijn?’

26 reacties op “Breimachine

  1. Nou ze zijn er nog hoor…woensdag op de Crea-doe heb ik ook een breimachine horen “roetsen”” wie weet komt er ook weer een opleving in die branche.
    Jose en ik waren er speciaal voor de Zpagetti Haak toestand.
    we troffen het…. een enig meisje die onvermoeid uitleg gaf en het ons uit-ten-treure demonstreerde.
    Ook nog even staan kwijlen bij de stand van
    Am Inspirations met de mooie patronen van Marie Suarez.
    Vandaag bek-af dat begrijpen jullie !!

  2. @Jenny, een breimachine is erg onhandig om mee te nemen naar een openbare gelegenheid waar je met z’n allen bij elkaar komt om te breien!:-)
    Enne… het tikken van de breinaalden heeft toch veel meer charme dan het roetsen van een breimachine?
    @Lies Huizer, gelukkig ligt het weekend voor de deur zodat je met je breinaalden tot rust kunt komen!:-)

  3. Bij mij staan er nog rode en groene Knittaxen op de bovenste verdieding. de eerste heeft mijn moeder ooit eens gekocht van een tante. De anderen gekocht en gekregen voor onderdelen. Ook staat er nog een Brother. Daar heb ik ooit nog les op gehad van Elma. Mijn eerste machinale gebreide herentrui voor DH wordt nu soms nog gedragen door DS. Misschiewn toch maar eens weer voor de dag halen. Je krijgt wel mooie strakke boven armen ervan.

  4. Hoe herkenbaar die foto!! Ik was een tijdje niet geweest bij jou, maar heb net de vorige logjes gelezen. Prachtige verhalen uit china. en al het andere ook leuk om te lezen.

  5. Wat een prachtig tijdsbeeld geeft deze foto. Bij ons is zo’n breimachine nooit in huis geweest. Niets heerlijkers dan breien op de hand.

  6. Natuurlijk is breiwerk van de machine echt breiwerk, maar of het leuk is om te doen? Ik heb het geprobeerd maar beleefde er geen plezier aan. Genieten doe ik van het werken met de hand en dan liefst zo ingewikkeld mogelijk. Dan moet je je gedachten erbij houden en ik vind dat ontspannend. De mevrouw waarvan ik les gehad heb op de breimachine vond dát net ontspannend.
    Iedere brei(st)er zijn eigen ding. Toch?
    Een dodelijk grijze muur??? Volgens mij is dat erg modern. Wat ik wel ‘erg’ vind is dat oranje overhemd van meneer én zijn baardje en kapsel.

  7. ik heb mij altijd afgevraagd of je nou veel plezier hebt van zo’n breimachine. het breien gaat misschien sneller maar het opzetten leek mij zo’n vervelende en saaie klus. en ben je even blij met het resultaat? alleszins is het minder meditatief dan tik, tik breien met ‘echte’ breinaalden.

  8. nog even door de log’s van lheurebleue “gewandeld”” dat plaatje van Breiende Vrouw (Vincent van Gogh) van onlangs geeft toch wel een veel fijner gevoel als de breimachine !!

  9. Deze breimachine lijkt heel veel op de machine die ik van moeder heb geërfd: de “Passap Automatic hand-breimachine”, een éénbeds-apparaat.
    Het is al lang geleden dat ik er wat mee gedaan heb. De uitdaging om er leuke patroontjes mee te breien, maakte het interessant voor mij. Het is een van die dingen waar ik me (weer) in wil verdiepen.
    Net zoals je machinaal borduren niet met gewoon handborduren kunt vergelijken, geldt dat ook voor machinebreien en handbreien. Elke techniek heeft zijn (on-)mogelijkheden.

  10. @mieke s, mooi grijs is ‘in’:
    http://www.manna-nijmegen.nl/1-7dab/home/hotel-nijmegen-trendy-bar-restaurant-luxe-design-hotel-manna-nijmegen.aspx
    Eline en Luuk hebben in hun woonkamer één muur grijs geverfd. Ziet er erg mooi uit. Het is dan ook een warme kleur grijs!
    Tja, meneer straalt d.m.v. zijn kleding, haar en baard helemaal de jaren zeventig uit!
    Hoe wordt er over een aantal jaren over de inrichting van de woningen en de mensen van nu gesproken? Zijn de jaren negentig net zo herkenbaar als de jaren vijftig, zestig, en zeventig?
    @Lies Huizer,… en het straalt meer rust uit!

  11. Tjee, wat een vooroordelen over breien met breimachines….:-)
    Ikzelf heb er drie: een fijnbreier, een grofbreier en een sokkenbreimachine uit de jaren twintig.
    Plus heel, heel veel breinaalden, voor de afwisseling.
    Het is echt heel ontspannend en ik kan ook helemaal opgaan in het maken van het juiste patroon voor de machine.
    Maar een patroon breien zoals op de foto: dat bestaat natuurlijk niet!
    Afwisselend recht en averecht breien kan niet op een enkelbed zoals dit en kabels breien al helemááál niet. Deze foto is ‘fake’……

  12. Het is een prachtig plaatje met verhaal. Een mooi tijdsbeeld.
    Sinds 1962 brei ik met mijn Singer dubbelbedbreimachine en werd al gauw met machine en al naar boven gestuurd, het was een vreselijk lawaai in de huiskamer.
    Ik vraag mij wel af of het mooie breiwerk dat aan de machine op de foto hangt met deze machine gebreid is, wat volgens mij op deze eenvoudige enkelbeds breimachine niet mogelijk is. Misschien zijn er mensen die deze machine kennen en er dit mee hebben gebreid.

  13. Ik ben helemaal niet thuis in de breimachine, daarom leuk om te weten dat het niet mogelijk is om met deze breimachine kabels te breien. De kabelmouw is dus met de hand gebreid en voor de show gebruikt om deze foto te maken. Het was zeker geen reclamefoto voor de breimachine.

  14. Ooit heb ik ook een breimachine gehad, maar kennelijk heb ik niets met machines, want bij de breimachine vlogen de steken er af of kwam de boel vast te zitten. Echt, een breimachine en ik zijn een hopeloze combinatie. ;-)) Ik heb hem dan ook snel de deur weer uitgedaan.

  15. Het getoonde breisel kan inderdaad niet op deze machine gebreid worden. Hele kleine kabeltjes zijn wel mogelijk, maar grote kabels en zeker combinaties van rechtse en averechtse steken is niet mogelijk op een enkelbeds machine, weet ik uit ervaring.
    Een boord werd óf met de hand gebreid en daarna op de naalden gezet óf elke tweede naald werd teruggeschoven (en dus niet gebreid), de lengte van de boord twee keer zo hoog, omklappen en de eerste rij steken op de naalden gehangen (een dubbele boord dus).

  16. @Catherine: Bij mijn machine zitten zogenoemde kantklemmen, waarmee de eerste en laatste naalden/steken moeten worden gezekerd. Waarschijnlijk heb je die niet gehad/gebruikt, waardoor de steken makkelijk van de naalden af gleden.

  17. Een breimachine leek mij vroeger wel wat, maar mijn moeder wilde daar niet aan.
    Zij vond handgebreid mooier.
    Mijn tante had er wel een, maar ze werd naar boven verbannen want dat ding maakte teveel herrie!
    Mijn lijkt dat een paar naalden ook handiger is om mee te nemen.

  18. @ Saskia, voor zover ik mij herinner zaten er wel van die kantklemmen op, maar zelfs daarmee zag ik kans om steken te verliezen. ;-)) Vraag me niet hoe dat lukte, ik was er zeer bedreven in. Mijn lief vraagt het zich ook weleens af als ik op de computer capriolen uithaal die niet kunnen en hij is zeker een deskundige wat computers aangaat.

  19. Geen breimachine, maar exact zo’n zelfde houten salontafeltje stond
    bij mijn ouders in de woonkamer……….!

  20. @Jeanny,… en niet alleen bij jouw ouders! Vroeger kocht je meubels voor je leven, dus van een degelijke kwaliteit en daar stond de meubelfabriek in Oisterwijk om bekend. Er is best het één en ander veranderd in een relatief korte periode, waar niets mis mee is. Elke periode heeft zijn eigen charme.

  21. Lieve breigenootjes .
    De breisters van voeger die zoals mijn moeder 42 naalden moest breien
    om een patroon te breien daar had ik enorm bewondering voor.
    Maar vergeet niet dat als je met een breimachine brei het niet vanzelf gaat,
    je moet haast gestudeerd hebben om het onder de knie te krijgen om het geleerd te krijgen ,met vriendelijke breigroetjes .riet

  22. ik ben op zoek naar een breimachine, dubbelbed, wie kan me helpen!!

  23. hallo ik heb een breimachine gererfd van mijn schoonmoeder maar er is geen beschrijving meer bij kan iemand me eraan helpen? singer type 2100 nummer 2111750374 technic sit brevets mondiaux. mvg fienneke

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *