Featured

Welkom op mijn weblog

Een duik in het fotoalbum leverde deze foto van mij op. Het is een foto van een paar jaartjes geleden. Een lach kon er toen niet van af. Zelfs een koekjestrommel kon me niet verleiden om een glimlach tevoorschijn te toveren.

Maar ach, het is toch een aardige foto met een verhaaltje. En ja, van verhalen daar houd ik van!

Ik draag een gebreid wollen jurkje, blauw met witte stippen.

Dromen van Shakespeare – Fantasiekostuums van Rien Bekkers


Tjonge, wat komen er toch veel mooie tentoonstellingen op het gebied van textiel/handwerk. Vandaar vandaag wederom een aankondiging van een geweldige expositie, namelijk Dromen van Shakespeare – Fantasiekostuums van Rien Bekkers in Het Noordbrabants Museum. Vanaf 16 mei tot en met 23 augustus 2015 worden vijfentwintig kostuums en schetsen gepresenteerd die Rien Bekkers maakte voor beroemde Shakespearevoorstellingen. De kostuums refereren aan de zeventiende-eeuwse mode, maar dit gebeurt met een knipoog. De kostuums zijn in 2009 in Korea getoond en in 2013 in het A.A. Bakhrushin Theatermuseum in Moskou als onderdeel van het Nederland-Ruslandjaar. De expositie in Het Noordbrabants Museum is de primeur in Nederland.

Op 20 augustus 2005 begon ik met dit blog en het tweede berichtje dat ik plaatste op 21 augustus 2005 had als thema de theaterkostuums van Rien Bekkers. In 2012 zag ik het theaterkostuum dat ik in mijn tweede berichtje liet zien op de expositie Textiel-Theater-Textiel in Museum de Kantfabriek. In 2013 zag ik in het Amsterdam Museum wederom prachtige creaties van Rien Bekkers. De komende expositie in Het Noordbrabants Museum wil ik dus niet missen.

De foto van Rien Bekkers is gemaakt door Ade Adinata.

Modemuze


Modemuze is een platform voor liefhebbers van mode en kostuums in Nederland: ter inspiratie, ontdekking en verdieping. Modemuze wil online collecties en verhalen met elkaar verbinden als een bron van inspiratie voor een breed publiek.

De tienduizenden kleren en accessoires vertegenwoordigen samen voor het overgrote deel vijf eeuwen mode- en kostuumgeschiedenis, beginnend bij de 16e eeuw en eindigend vandaag. De mode- en kostuumcollecties van musea zullen in fases op dit platform vindbaar en doorzoekbaar worden gemaakt. Modemuze werkt samen met Europeana Fashion, een Europees portal voor mode-en kostuumcollecties, aan het beschikbaar maken van mode en kostuumcollecties online.

Modemuze is een initiatief van Amsterdam Museum, Centraal Museum Utrecht, Fries Museum Leeuwarden, Gemeentemuseum Den Haag, Museum Rotterdam, Paleis Het Loo en Rijksmuseum.

Ter gelegenheid van de lancering van hèt mode- en kostuumplatform is in de balzaal van grachtenmuseum Museum Willet-Holthuysen uit alle initiatief nemende musea een week lang een bijzonder collectiestuk te zien. De zeven kostuums zijn te bewonderen tot en met 29 april 2015.

Hand van de maakster


Het Zuiderzeemuseum in Enkhuizen opent op 22 mei een nieuwe presentatie over handwerktechnieken. Op de tentoonstelling Hand van de maakster zien bezoekers de mooiste handwerkstukken en maken zij kennis met de maaksters zelf. Daarnaast presenteert het museum een collectie van ruim tachtig merk- en stoplappen van rond de Zuiderzee, waarvan een aantal nooit eerder te zien is geweest. De tentoonstelling loopt tot en met 25 oktober 2015.

De handwerktechnieken worden met voorbeelden en daarbij behorende hulpmiddelen uitgelegd. Op verschillende tafels vinden bezoekers patronen, filmpjes en bijzondere objecten zoals een sits dekentje, een West-Veluwse kalotmuts, zilveren naaldenkokers, breischeden en een plooi-ijzer.


Handwerken was door de eeuwen heen een alledaagse taak voor meisjes en huisvrouwen. Het vormde een onmisbaar onderdeel van het huishouden; er moest kleding gemaakt en versteld worden voor het gezin. Vroeger werd er gehandwerkt om een bruikbaar eindproduct te maken. Jonge meisjes begonnen al vroeg met het samenstellen van hun uitzet. Zij maakten zelf de verschillende onderdelen waaruit deze uitzet bestond. In 1878 werd handwerken een verplicht vak op school voor meisjes.

Samen met Crafts Council Nederland (CCNL) ontwikkelde het Zuiderzeemuseum een toegankelijk activiteitenprogramma waarin de beginselen van weven, borduren en vouwen aan de orde komen. Ga zelf aan de slag met verschillende technieken in het atelier van de tentoonstelling en word de maker of maakster van nu. Via de website van de Crafts Council kunnen liefhebbers zich inschrijven voor speciale masterclasses. Deze bestaan uit een weekend rondom de Marker handwerktechnieken, een dag over de basistechnieken van het smokken en een dag voor mensen die een eigen rode schoollap willen ontwerpen en borduren. Er wordt per masterclass een verschillende financiële bijdrage aan de deelnemers gevraagd.

Foto’s: Zuiderzeemuseum in Enkhuizen

Middeleeuwse borduurkunst uit de Nederlanden

De tentoonstelling Het geheim van de Middeleeuwen in gouddraad en zijde is te zien in Museum Catharijneconvent tot en met 16 augustus 2015. Gelijktijdig verschijnt de publicatie Middeleeuwse borduurkunst uit de Nederlanden, uitgegeven door WBooks. Je kunt hier het inkijkexemplaar bekijken.


Dit boek geeft inzicht in een vrijwel onbekend aspect van de (kunst)geschiedenis: de middeleeuwse borduurkunst. Liturgische gewaden, ofwel paramenten, waren in de middeleeuwen bijzonder waardevol, zowel door het gebruikte materiaal en de gemaakte arbeidskosten als door de artistieke kwaliteit. Priesters, bisschoppen en kardinalen dragen de gewaden tijdens de katholieke eredienst. De kostbare gewaden vormden een eerbetoon aan God, maar ook raakten de gelovigen erdoor geïmponeerd. Kosten noch moeite werden immers gespaard.

De meeste liturgische gewaden zijn gemaakt van fluwelen goudbrokaat, dat werd geïmporteerd uit Italië, en voorzien van geborduurde applicaties met gouddraad en zijde door gespecialiseerde vakmensen uit de Nederlanden. De ontwerpen voor de borduurwerken zijn van onder anderen de Meester van Alkmaar (werkzaam ca. 1490-1510) en Jacob Cornelisz van Oostsanen (ca. 1475-1533).

In tien essays worden gebruik, context, relatie tussen ontwerper en borduurder, borduurtechnieken, aspecten van conservering en restauratie en de verzamelgeschiedenis van het middeleeuwse kerkelijke textiel op heldere wijze uiteengezet.

Onderhoud van huis en huisraad


Ik hoef het natuurlijk niet meer te zeggen dat ik bezig ben met het ordenen en opruimen van spullen. Bij deze val ik dus wederom in herhaling als ik de mededeling plaats een boek gevonden te hebben dat ik min of meer was vergeten. Het gaat om Onderhoud van huis en huisraad. Ik heb de 25ste druk in bezit, uitgave voorjaar 1951. En wat kom ik zoal aan de weet?

‘Grote schoonmaakbeurt van legkasten: Pak plank voor plank uit en laat de inhoud gesorteerd staan. Neem de geverfde en wit-houten planken met water af, of beter nog, haal de planken er geheel uit, zeep ze, evenals het beschot en de richels, en neem dit alles daarna met koud water af.’ Mooi niet dus! De 30 jaar oude kasten gaan linea recta naar de stort. Zo, dat ruimt op!

‘Grote beurt slaapkamer: Wandversiering voor zover deze het toelaat, afnemen en stofschoon buiten brengen en afdekken. Gordijnen afnemen en buiten brengen. Glasgordijnen indien mogelijk te voren wassen.’ Glasgordijnen heb ik niet, gordijnen worden poetsdoeken en de wandversiering gaat naar ‘t Pakhoès! Ruimt mooi op!

‘Grote beurt badkamer: ‘Afvoer bad en vaste wastafel zo nodig met heet sodawater doorgieten. Houtwerk, tegels en ramen grote beurt. Bad uitboenen met sop en zo nodig met een fijn schuurmiddel, vaste wastafel en indien aanwezig w.c. grote beurt.’ Niet nodig. Alles wordt gesloopt! Dat ruimt zo toch lekker op!

Je zou haast gaan denken dat er niets meer in huis blijft, maar ik kan je verzekeren dat na de selectie nog meer dan voldoende bewaard blijft en het boek Onderhoud van huis en huisraad krijgt straks een extra mooi plekje in mijn nieuwe boekenkast!

Collectie Veenhuizen

De geschiedenisserie De IJzeren Eeuw over de negentiende eeuw ging op 3 april van start. Per aflevering staat een historisch figuur centraal. De eerste aflevering ging over een man die de Oranjes het liefst willen doen vergeten: Lodewijk Napoleon, de allereerste koning. Verder komen onder anderen de steenrijke weduwe Borski aan de orde, de Rooms-Katholieke architect Pierre Cuypers, feministe Betsy Perk en textielfabrikant Van Heek. Gisteren was de aflevering Land zonder paupers te zien. Johannes van den Bosch en Klaas Visser stonden centraal. Het ging over de voormalige koloniën in Frederiksoord, Veenhuizen en Ommerschans. Heb je de uitzending gemist, dan kun je die hier alsnog bekijken.


Tijdens de Dutch Design Week in oktober 2014 was er een expositie te zien van Collectie Veenhuizen.

De ontwerpen die voor Collectie Veenhuizen doorontwikkeld worden zijn producten, systemen, diensten en ervaringen waaraan verhalen, die eigen zijn aan Veenhuizen, ten grondslag liggen.


De projecten die in de collectie een plaats krijgen hebben een verbinding met de geschiedenis en de actualiteit van Veenhuizen. Ze zijn gekoppeld aan de wisselwerking tussen bewoners-gedetineerden gevangenispersoneel-ondernemers-bezoekers en de levensverhalen in boeken en verslagen. Het zijn ook de verhalen van het landschap, de grondstoffen uit het landbouwbedrijf en de tuinen, de locaties, het museum en de monumenten.

Het melkmeisje in borduursteken


Vandaag nog maar eens met een volle auto naar het magazijn van de kringloopwinkel gegaan waar ze blij zijn met onze spulletjes. Het gaat trouwens goed met ‘t Pakhoès sinds de heropening van 21 november 2014. Ik was er nog niet geweest, dus hoogste tijd om eens een kijkje te gaan nemen. Mijn oog viel gelijk op Het melkmeisje dat uitgevoerd is met wollen garens in kruissteek. De laatste jaren zijn dit soort borduurwerken erg populair. Hiervan worden tassen gemaakt, stoelen worden ermee bekleed, vloerkleden worden ervan gemaakt en Rob Scholte kocht de borduurwerken om ze vervolgens te exposeren, niet de voorkant, maar de achterkant.

Historische borduurpatronen uit de 19e eeuw

Diny Mensink: ‘Mijn blog Historische borduurpatronen uit de 19e eeuw is kortgeleden van start gegaan. Op dit blog zal ik op gezette tijden berichten plaatsen die als onderwerp de karakteristieke borduurpatronen uit deze periode hebben.

In het eerste gedeelte van deze eeuw verschenen er met de hand ingekleurde patronen, die met een speciale techniek werden ingekleurd op een gedrukt raster. Daarna kwamen de diverse handwerktijdschriften in opmars. In hun beginperiode waren de borduurpatronen die werden bijgevoegd nog met de hand ingekleurd. Gaandeweg werd overgegaan naar eenvoudige vierkleurendruk. In de latere jaren werd het drukwerk steeds beter en mooier, maar werden de ontwerpen voor borduurpatronen vaak van mindere kwaliteit en soms onderwerp van kritiek door critici. In de tweede helft van de 19e eeuw kwamen leporello (zigzag) gevouwen boekjes in de handel, die – behalve kleine motiefjes en randjes – voornamelijk kruissteek en witwerk alfabetten bevatten, bedoeld om textiel te merken. Deze boekjes werden gedrukt en waren bedoeld om de borduurster te inspireren en hen daarnaast te stimuleren bepaalde borduurgarens te kopen. De boekjes werden steeds mooier en uitgebreider en er was grote concurrentie onder de verschillende uitgevers, zoals Sajou, Alexandre, Rouyer in Frankrijk en Heinrich Kühn in Duitsland.


Deze periode is voor mij een zeer boeiende tijd en mijn verzameling handgekleurde borduurpatronen, patronen die werden uitgegeven als bijlage bij tijdschriften en de leporello gevouwen boekjes is inmiddels redelijk uitgebreid te noemen. Mijn verzameling draagt sinds 2013 de naam: “Gerards-Mensink collectie”, omdat ook mijn man zeer actief meedenkt en veel historisch onderzoek voor zijn rekening neemt.
Vanaf 2009 ben ik vrijwilliger bij het regionaal Archief Rivierenland voor de “Atlas Landwehr-Vogels”, die daar is ondergebracht. Dit zijn duizenden borduurpatronen, maar ook objecten die er mee hebben te maken uit de 19e eeuw en geschonken onder bepaalde voorwaarden door de familie Landwehr-Vogels. Voor mij dus een eldorado! Ik beschrijf voor het archief elk afzonderlijk borduurpatroon en object en de meesten zijn inmiddels ook voorzien van een digitale foto. De afronding van deze beschrijvingen nadert zijn voltooiing.

In de loop der jaren heb ik zoveel kennis over dit onderwerp vergaard, dat het jammer zou zijn om er niets mee te doen. Inmiddels ben ik bezig met het schrijven van een boek. De werktitel van het boek is Kleurrijke borduurpatronen uit de 19e eeuw en gaat met name over de hand ingekleurde borduurpatronen, de herkomst, de uitgevers en de techniek die gebruikt is voor deze speciale en vaak prachtige borduurpatronen.

Het blog schrijf ik met als doel het onderwerp borduurpatronen uit de 19e eeuw wat meer bekendheid te geven aan de mensen die belangstelling hebben voor de geschiedenis van borduurpatronen. Deze periode is niet zo bekend, omdat het vaak om Biedermeier motieven gaat, die door slechts een kleine groep gewaardeerd wordt. En onbekend maakt onbemind!
En natuurlijk zal ik op gezette tijden iets over de vorderingen van mijn boek melden. Zoals het er nu uitziet, zal het boek in het voorjaar van 2017 verschijnen en de presentatie ervan wordt gekoppeld aan een tentoonstelling in Museum de Kantfabriek in Horst, waar dan ook handgekleurde borduurpatronen tentoongesteld worden uit de Atlas. Over de verdere invulling van de tentoonstelling wordt nog nagedacht. Ook daarover zal ik op gezette tijden op mijn blog melding maken.

Tenslotte zijn door lezers van mijn blog opmerkingen en vragen mogelijk. Deze zal ik zo goed mogelijk inhoudelijk beantwoorden in een van mijn berichten. Ook aanvullingen en tips zijn van harte welkom, want het zelf bloggen is voor mij nieuw. Veel plezier bij het lezen en bij het bekijken van de mooie borduurpatronen en boekjes die ik in mijn berichten zal plaatsen!’

Scheveningen in 1980


Tijdens de vakantie in Den Haag gingen we uiteraard naar Scheveningen, en wel met de tram. Daar bezochten we de markt en maakte ik ‘een babbeltje met twee oude vieve dametjes’ zoals ik schrijf op het notitieblokje. Verder bekeken we de haven, aten we een broodje paling en gingen we met bus 23 naar het Oudheidkundig en Visserij Museum. Verder maakte ik foto’s van vrouwen in dracht.



Foto’s en tekst: © Copyright Peter en Berthi Smith-Sanders